Жанубий-Шарқий Осиё оёқ кийим ва кийим-кечак саноатининг ҳозирги ҳолати ва ривожланиш тенденциялари
Жанубий-Шарқий Осиё глобал оёқ кийим ва кийим-кечак ишлаб чиқариш ҳамда экспорт қилишнинг асосий марказига айланди, харажатлар афзаллиги, эркин савдо имтиёзлари, ишлаб чиқариш қувватларини кўчириш асосида тез ривожланди, шу билан бирга саноат занжири таъминотининг етарли эмаслиги, мослашув талабларининг кучайиши, ишчи кучи харажатларининг ошиб бориши каби муаммоларга дуч келмоқда. Ушбу мақола саноатнинг ҳозирги ҳолати, сиёсат ва қонунчилик, божхона тизими, ускуна/материал/кимё, 2026 VFM&VTG кўргазмаси, келажак тенденциялари каби олтита йўналишда 2026 йил Жанубий-Шарқий Осиё оёқ кийим ва кийим-кечак саноати тузилишини тизимли таҳлил қилади.
Биринчидан, саноатнинг умумий ҳолати: даражали меҳнат тақсимоти, хорижий инвестициялар устунлиги, буюртма асосида ишлаб чиқариш
Жанубий-Шарқий Осиё оёқ кийим ва кийим-кечак саноати уч даражали градиент тақсимотни кўрсатмоқда: Вьетнам, Индонезия, Таиланд, Малайзия асосий ишлаб чиқариш кластерлари бўлиб, минтақа умумий маҳсулотининг 90% дан ортиғини ташкил қилади; Камбоджа, Лаос, Мьянма асосан бирламчи қайта ишлаш билан шуғулланади; Сингапур илмий-тадқиқот, савдо ва бренд бошқарувига эътибор қаратади. Умуман олганда хорижий инвестициялар устунлиги, буюртма асосида ишлаб чиқариш, ишлаб чиқариш кучли илмий-тадқиқот заиф хусусиятларини кўрсатмоқда, спорт оёқ кийими, кундалик оёқ кийими, асосий тайёр кийимлар устунлик қилади, Nike, Adidas, Uniqlo каби халқаро брендлар учун буюртма асосида ишлаб чиқарилади, маҳаллий брендлар фақат маҳаллий бозорни қамраб олади.
Асосий давлатларнинг ишлаб чиқариш қуввати ва позицияси
- Вьетнам: дунёда иккинчи йирик оёқ кийим ва кийим-кечак экспортчиси, 2025 йилда оёқ кийим экспорти тахминан 29 миллиард доллар, кийим-кечак экспорти 45 миллиард доллар, 4 миллиондан ортиқ кишини иш билан таъминлайди, Nike, Adidas учун асосий ишлаб чиқариш базаси, афзаллиги малакали ишчилар, эркин савдо тармоғининг яхши ривожланганлиги, камчилиги хом ашё импортига боғлиқлиги.
- Индонезия: анъанавий оёқ кийим ва кийим-кечак қудратли давлати, ўрта ва юқори даражали спорт оёқ кийими ишлаб чиқариш қувватларини кўчиришни қабул қилмоқда, 2024-2025 йилларда оёқ кийим экспорти 72.5-79.8 миллиард доллар атрофида барқарор, табиий тери, каучук ресурслари бой, саноат занжирини маҳаллийлаштириш тезлашмоқда
- Таиланд: ўрта ва юқори даражали тайёр кийим ва тери маҳсулотлари ишлаб чиқариш маркази, электрон тижорат импортига солиқ назорати кучайтирилмоқда (2026 йилдан бошлаб пойабзал ва кийим импортига бож олиш ставкаси энг юқори 30%), маҳаллий ишлаб чиқариш қувватини янгилашга мажбур қилмоқда.
- Камбоджа: арзон нархли контракт ишлаб чиқариш базаси, пойабзал ва кийим экспортнинг ярмини ташкил қилади, хорижий инвестициялар ва импорт хом ашёсига боғлиқ, сиёсат имтиёзлари кўплаб тўқимачилик ва пойабзал фабрикаларининг жойлашишини жалб қилмоқда.
Соҳанинг асосий муаммолари
- Юқори оқим ёрдамчи тармоқлари заиф: юқори сифатли мато, функционал пойабзал материаллари, аниқ химия ёрдамчи моддалари Хитой, Корея, Италия импортига боғлиқ;
- Қўшимча қиймат паст: асосан OEM/ODM, илмий-тадқиқот ва дизайн, бренд маркетинги бўғинлари заиф;
- Харажатлар ошиб бориши: Вьетнам, Индонезияда ишчи кучи йиллик 7%-9% ошиб бормоқда, паст даражали буюртмалар янада арзон минтақаларга оқиб кетмоқда;
- Мослашув босими: ЕИ CSDDD, рақамли маҳсулот паспорти, яшил тўсиқлар саноатни модернизация қилишга мажбур қилмоқда.
Иккинчидан, сиёсат ва қонунчилик: ишлаб чиқаришни қўллаб-қувватлаш + мослашув талабларининг кучайиши + маҳаллийлаштиришга йўналтириш
Жанубий-Шарқий Осиё давлатлари оёқ кийим ва кийим-кечакни таянч саноат сифатида белгилаб, солиқ имтиёзлари, инвестиция рағбатлантириш, саноат занжирини қўллаб-қувватлаш сиёсатларини жорий этмоқда, шу билан бирга атроф-муҳит муҳофазаси, меҳнат ва савдо мослашуви назоратини кучайтирмоқда, "юқори технологияли ишлаб чиқаришни рағбатлантириш, паст даражали ишлаб чиқариш қувватларини чеклаш, маҳаллий таъминотни ривожлантириш" йўналишини кўрсатмоқда.
Асосий сиёсат нуқталари
- Инвестиция имтиёзлари: экспортга йўналтирилган корхоналар 4-15 йил муддатга корпоратив даромад солиғидан озод қилинади, ишлаб чиқариш ускуналарини импорт қилиш божхона тўловларидан озод;
- Саноатни модернизация қилиш: "Хом ашё маркази режаси"ни илгари суриш, 2030 йилгача оёқ кийим ва кийим-кечак маҳаллий таъминот даражасини 60% дан оширишни мақсад қилган;
- Мослик талаблари: BSCI, SEDEX ижтимоий масъулият сертификациясини мажбурий жорий этиш, ЕИ экологик стандартларига мослашиш, юқори ифлослантирувчи бўяш қувватларини чеклаш.
- Маҳаллий ҳимоя: 2026 йилдан бошлаб импорт пахта матоларига 3 йиллик ҳимоя чоралари солиғи жорий этилади, маҳаллий тўқимачилик саноати қўллаб-қувватланади;
- Инвестиция рағбатлари: 60 миллиард долларлик давлат енгил саноат гуруҳи ташкил этилади, ускуналарни янгилаш ва яшил заводлар қурилишига субсидиялар берилади;
- Савдо бўйича янги қоидалар: IEU-CEPA келишуви 2026 йил октябрда имзоланади, пойабзал ва кийимни Европага экспорт қилиш божсиз бўлади.
- Солиқ сиёсати: экспорт қилувчи корхоналар учун қўшилган қиймат солиғидан озод қилиш, импорт ақлли ускуналарга бож ставкаларини пасайтириш;
- Назоратни кучайтириш: трансчегаравий арзон қийматли товарларни бождан озод қилиш бекор қилинади, пойабзал ва кийим импортига бож энг юқори 30%, сифатсиз маҳсулотларга қарши қаттиқ кураш олиб борилади.
- Инвестиция қонунчилигига ўзгартиришлар: яшил ишлаб чиқариш, рақамли трансформация корхоналари учун узайтирилган солиқ имтиёзлари берилади, хорижий инвестицияларни завод қуришга жалб қилинади.
- Экологик назорат: бўяш, тери ошлаш жараёнларида оқава сув ва чиқинди газ чиқариш стандартлари янгиланади, заҳарли бўёқлар ва қўшимчалардан фойдаланиш тақиқланади;
- Меҳнат қонунчилигига риоя қилиш: энг кам иш ҳақи оширилади, қўшимча иш вақти назорат қилинади, ижтимоий суғурта қамрови кучайтирилади, корхоналарни расмийлаштиришга мажбур қилинади.
Уч: Бож тизими: эркин савдо имтиёзлари аён бўлмоқда, минтақавий божсиз савдо + глобал имтиёзлар
Жануби-Шарқий Осиё RCEP, CPTPP, EVFTA, IEU-CEPA каби эркин савдо келишувлари орқали дунёдаги энг қулай бож тармоғини қурмоқда, бу пойабзал ва кийим экспортининг асосий афзаллигига айланмоқда, бож қоидалари таъминот занжири жойлашувини бевосита қайта шакллантирмоқда.
Асосий бож тузилиши
Минтақа ичидаги савдо (RCEP)
- 2026 йилдан бошлаб минтақадаги 90% дан ортиқ пойабзал, кийим ва хом ашё божсиз бўлади, юқори даражали бўяш ускуналарига бож 12% дан 3,9% га, кимёвий толали матоларга 12% дан 5% га тушади;
- Келиб чиқиш қоидалари юмшоқ, 10% ноасл материалларга рухсат берилади, трансчегаравий савдода божхона расмийлаштируви қоғозсиз амалга оширилади, логистика харажатлари камаяди.
Европа Иттифоқига экспорт
- Вьетнам EVFTA, Индонезия IEU-CEPA: пойабзал ва кийимни Европага экспорт қилиш божсиз, "ипдан олдинга" "матодан олдинга" келиб чиқиш қоидаларига риоя қилиш талаб этилади, маҳаллий ип йигириш, тўқимачилик қувватларини жойлаштиришга туртки беради;
- ЕИ CBAM, CSDDD: қўшимча бож тўсиқлари йўқ, аммо углерод изи, таъминот занжирини кузатиш талабларини қондириш зарур.
АҚШга экспорт
- Eng qulay tarif rejimidan foydalanish, qo'shimcha qo'shimcha soliqlarsiz, Vetnam va Indoneziyadan AQShga poyabzal va kiyim-kechak eksportiga tariflar taxminan 8%-10% ni tashkil etadi, bu Xitoynikidan ancha past;
- Umumiy preferensiyalar tizimi (GSP) imtiyozlari yo'q, ammo xarajat va erkin savdo afzalliklari tufayli kuchli raqobatbardoshlikni saqlab qolmoqda.
Boshqa bozorlar
- Yaponiya, Buyuk Britaniya, Kanada va boshqa CPTPP a'zo davlatlariga: poyabzal va kiyim-kechak eksportiga nol tarif yoki past tariflar;
- Tailand: 2026 yildan boshlab barcha import qilinadigan poyabzal va kiyim-kechaklarga soliq solinadi, eng past 10%, eng yuqori 30%, mahalliy bozorni himoya qilish maqsadida.
Tariflarning ta'siri
- Buyurtmalar erkin savdo bilan to'liq qamrab olingan davlatlarga yo'naltirilmoqda
- Korxonalarni mahalliy ta'minot darajasini oshirishga majbur qiladi, kelib chiqish qoidalariga javob berish orqali imtiyozli tariflardan foydalanish;
- Mintaqada "xom ashyo ASEANda ishlab chiqariladi + tayyor mahsulot global miqyosda sotiladi" tizimi shakllanmoqda
To'rtinchi qism: Mashina va uskunalar, materiallar, kimyo sanoati: kamchiliklar to'ldirilishi kerak, modernizatsiya tezlashmoqda
Janubi-Sharqiy Osiyo poyabzal va kiyim-kechak sanoat zanjirida o'rta bosqich ishlab chiqarish kuchli, yuqori bosqich ta'minoti zaif, uskunalar, yuqori texnologiyali materiallar, kimyoviy qo'shimchalar importga yuqori darajada bog'liq, shu bilan birga aqlli va yashil modernizatsiya tezlashmoqda, mahalliy ta'minot bosqichma-bosqich takomillashtirilmoqda.
1. Mashina va uskunalar: avtomatlashtirish qo'l mehnatini almashtirmoqda, asosan import, mahalliy ishlab chiqarish boshlang'ich bosqichda
- Talab tuzilishi: mehnat xarajatlarining o'sishi avtomatlashtirishning keng tarqalishini rag'batlantirmoqda, kesish, tikish, shakl berish, taglik bosish kabi bosqichlarda aqlli uskunalarga talab keskin oshdi, 3D bosib chiqarish, AI sifat nazorati, uchuvchisiz ishlab chiqarish liniyalari asosiy oqimga aylandi;
- Ta'minot tuzilishi: o'rta va yuqori darajadagi uskunalar (aqlli kesish dastgohlari, avtomatlashtirilgan tikuv mashinalari, 3D namuna olish mashinalari) Xitoy, Germaniya, Italiyadan importga bog'liq, Xitoy uskunalari o'rta va past darajadagi bozorda 70% dan ortiq ulushga ega;
- Mahalliy rivojlanish: Vetnam va Indoneziya oddiy poyabzal ishlab chiqarish va tikuv uskunalarini yig'ishni boshladi, faqat past darajadagi talablarni qondiradi, asosiy ehtiyot qismlar hali ham import qilinishi kerak;
- Modernizatsiya tendentsiyasi: yetakchi fabrikalar "qorong'u fabrika" (to'liq avtomatlashtirilgan) tizimini joriy etmoqda, avtomatlashtirish darajasi 30% dan 60% gacha oshdi, ishchi kuchi tanqisligiga javoban.
2. Xom ashyolar: asosiy materiallar o'zini o'zi ta'minlaydi, yuqori texnologiyali materiallar importga bog'liq, yashil materiallar paydo bo'lmoqda
- Tabiiy materiallar: Malayziya kauchuki, Indoneziya terisi, Tailand paxtasi o'zini o'zi ta'minlay oladi, asosiy ishlab chiqarish ehtiyojlarini qondiradi;
- Sintetik / yuqori texnologiyali materiallar: funktsional matolar, mikrofiber teri, yuqori samarali taglik materiallari (EVA/PU), ekologik toza poyabzal materiallari importga bog'liq, Xitoy eng yirik yetkazib beruvchi hisoblanadi;
- Yashil tendentsiya: qayta ishlangan PET matolari, qayta ishlangan teri, bio-asosli materiallar tez tarqalmoqda, yetakchi korxonalar tomonidan keng miqyosda qo'llanilmoqda, xalqaro brendlarning barqarorlik talablarini qondiradi.
3. Kimyoviy qo'shimchalar: ekologik talablar majburiy, import ustunlik qilmoqda, mahalliy o'rinbosarlar paydo bo'lmoqda
- Asosiy toifalar: bo'yoqlar, pigmentlar, yopishtiruvchi moddalar, teri qoplama vositalari, mato bo'yash qo'shimchalari, tozalash va parvarishlash vositalari;
- Ta'minot holati: yuqori darajadagi ekologik qo'shimchalar (formaldehidsiz, og'ir metallarsiz, past VOC) importga bog'liq, mahalliy mahsulotlar asosan past darajadagi umumiy turdagi mahsulotlardan iborat;
- Siyosat yo'nalishi: turli davlatlar zaharli kimyoviy xom ashyolarni taqiqlab, OEKO-TEX, REACH sertifikatlarini majburiy joriy etmoqda, ekologik toza kimyoviy mahsulotlarga talab keskin oshmoqda;
- Rivojlanish yo'nalishi: xorijiy kimyo korxonalari Vetnam va Indoneziyada zavod qurmoqda, mahalliy korxonalar texnologiyani yangilab, import o'rnini bosishni rivojlantirmoqda.
V. 2026 VFM & VTG Janubi-Sharqiy Osiyo poyabzal va kiyim-kechak to'liq sanoat zanjiri flagman qo'shma ko'rgazmasi
Tarix ma'lumoti: VTG (24-Vetnam xalqaro to'qimachilik va tikuvchilik sanoati ko'rgazmasi) + VFM (Vetnam xalqaro poyabzal mashinalari va materiallari sanoati ko'rgazmasi), bir vaqtda bir xil zaldagi VITATEX mato va aksessuarlar ko'rgazmasi, DYECHEM bo'yoq kimyo ko'rgazmasi bilan birgalikda to'rtta yirik qo'shma ko'rgazma Janubi-Sharqiy Osiyo poyabzal va kiyim-kechak sanoatining yillik eng muhim B2B savdo platformasi bo'lib, uskunalar, materiallar, kimyo, raqamli yechimlarni markazlashtirilgan holda namoyish etadi va Janubi-Sharqiy Osiyo sanoatini modernizatsiya qilish yo'nalishini bevosita aks ettiradi gismaexpo.....
Ko'rgazma haqida asosiy ma'lumotlar
- Ko'rgazma muddati: 2026-yil 14–17-oktabr
- Ko'rgazma zali: Xoshimin Saygon ko'rgazma va konferensiya markazi SECC (Saigon Exhibition & Convention Center)
- Ochilish vaqti: har kuni 09:00–17:00; oxirgi kun (17-oktabr) 15:00 da yopiladi
- Tashkilotchilar: Vinexad, Yorkers, bosh tashkilotchi: Zhanhong International; mahalliy guruhlashda Guangdong poyabzal mashinalari assotsiatsiyasi asosiy kuch hisoblanadi
- Maqsad: Vetnamdagi 70% dan ortiq yirik va o'rta poyabzal fabrikalari, tayyor kiyim fabrikalarini qamrab oladi, to'g'ridan-to'g'ri Nike, Adidas kabi xalqaro brendlarning Vetnam OEM ta'minot zanjiri bilan bog'lanadi; shu bilan birga Kambodja, Laos, Tailand, Indoneziya va boshqa ASEAN davlatlaridan xaridorlarni jalb qiladi, bu Vetnam fabrikalarining Yevropa va Amerika Rojdestvo buyurtmalarini tayyorlash va uskunalarni yangilash xarid mavsumiga to'g'ri keladi
VTG 2026 (to'qimachilik va tayyor kiyim bo'limi)
To'liq nomi: 24-Vetnam xalqaro to'qimachilik va tikuvchilik sanoati ko'rgazmasi The 24th Vietnam Int’l Textile & Garment Industry Exhibition
- Ko'rgazma mahsulotlari: yigirish / to'qish / trikotaj mashinalari, bo'yash va pardozlash uskunalari, kiyim-kechak avtomatik tikuv uskunalari, 3D tana skanerlash, kiyim CAD/CAM, MES/ERP zavod raqamli boshqaruv tizimlari, bosma uskunalari va boshqalar
- Texnologiya mavzusi: to'qimachilik 4.0~5.0, kichik partiyali tezkor ishlab chiqarish, kam odamli moslashuvchan ishlab chiqarish liniyalari, Vetnam tayyor kiyim fabrikalarining ishchi topish qiyinchiligi va mehnat xarajatlarining o'sishi muammolarini hal qilish
- Maqsadli tomoshabinlar: Vetnam va ASEAN ip yigiruv fabrikalari, to'quv fabrikalari, tikuvchilik fabrikalari direktorlari, xarid bo'yicha direktorlar, texnik rahbarlar
VFM 2026 (poyabzal mashinalari va materiallari bo'limi)
To'liq nomi: Vetnam xalqaro poyabzal mashinalari va materiallari sanoat ko'rgazmasi Vietnam International Footwear Machinery & Material Industry Exhibition
- Ko'rgazma mahsulotlari:
1) Poyabzal ishlab chiqarish mashinalari: AI vizual avtomatik kesish mashinasi, avtomatik shakllantirish liniyasi, superkritik ko'piklash uskunasi, poyabzal yuzasini 3D chop etish, gidravlik taglik presslash, old tomondan tortish mashinasi, qalin material tikuv mashinasi, terini qayta ishlash uskunalari, CAD/CAM poyabzal namunasi tizimi;
2) Poyabzal materiallari: tabiiy teri, sun'iy teri, mikrofiber, trikotaj poyabzal yuzasi, kauchuk / EVA/PU tagliklar, poyabzal yordamchi materiallari;
3) Kimyoviy qo'shimcha materiallar: suv asosidagi ekologik poyabzal yelimi, terini qoplash vositalari, ekologik ishlov berish yordamchi moddalari (DYECHEM kimyo ko'rgazmasi bilan birgalikda)
- Joyidagi diqqatga sazovor joylar: avtomatlashtirilgan ishlab chiqarish liniyasining joyida namoyishi, past uglerodli taglik shakllantirish texnologiyasi namoyishi, asosan yashil, past VOC, yengil poyabzal materiallari yechimlari, Yevropa Ittifoqining REACH, uglerod izi, CSDDD muvofiqlik talablariga mos keladi gismaexpo....
Bir vaqtda o'tkaziladigan qo'shimcha ko'rgazmalar (DYECHEM + VITATEX)
- DYECHEM: Vetnam bo'yoq va kimyo ko'rgazmasi, mato bo'yash yordamchi moddalari, ekologik bo'yoqlar, teri kimyoviy moddalari, oldingi bobdagi kimyo bo'limiga to'g'ri keladi;
- VITATEX: Mato va kiyim-kechak yordamchi materiallari ko'rgazmasi, kimyoviy tolalar, qayta ishlangan matolar, zamoklar, to'qilgan lentalar va boshqalar.
Тўртта кўргазма бир залда, тайёр кийим - мато - бўёқ химияси - пойабзал ишлаб чиқариш ускуналари - пойабзал материаллари тўлиқ ишлаб чиқариш занжирини бирлаштириб, харидорлар бир мартада тўқимачилик + пойабзал иккита йирик соҳанинг юқори оқим таъминот занжирини кўришлари мумкин.
Кўргазманинг соҳа аҳамияти (Жанубий-Шарқий Осиё саноат тенденциялари билан боғлиқ)
- Жанубий-Шарқий Осиё автоматик ускуналари, яшил материаллар, экологик тоза химия воситаларини кузатиш
- Келиб чиқиш қоидалари таъсирида Вьетнам маҳаллий фабрикалари юқори оқим материаллари, ускуналарни харид қилишни тезлаштириб, маҳаллий таъминот даражасини оширишга эришмоқда;
- Форум мавзулари EVFTA/RCEP божхона тарифлари, ЕИ CBAM углерод солиғи, меҳнат мувофиқлиги, қайта ишланган материаллардан фойдаланиш атрофида жамланган бўлиб, корхоналар учун Жанубий-Шарқий Осиё сиёсати ва буюртма маълумотларини олишнинг муҳим ойнаси ҳисобланади;
- Хитой капитали корхоналари учун Вьетнам маҳаллий фабрикалари, ASEAN минтақавий харидорлари билан боғланиш, "Хитой ускуналари ва материаллари + Вьетнамда ишлаб чиқариш" таъминот занжири моделини жойлаштириш учун қулай;
Олти. Келажак ривожланиш тенденциялари: ақллилаштириш, яшиллаштириш, маҳаллийлаштириш, юқори қўшимча қиймат
2026-2030 йилларда Жанубий-Шарқий Осиё пойабзал ва кийим-кечак соҳаси паст харажатли экстенсив ўсишдан воз кечиб, технологияга асосланган, яшил мувофиқлик, ишлаб чиқариш занжирини такомиллаштириш томон ўтади, бешта асосий тенденция соҳа йўналишини белгилайди.
1. Таъминот занжирини маҳаллийлаштириш: "қайта ишлаш маркази"дан "тўлиқ занжир базаси"га
- Маҳаллий йигириш, тўқиш, бўяш ва пардозлаш ишлаб чиқариш қувватлари тезкор жойлаштирилмоқда, Вьетнам, Индонезия пойабзал ва кийим-кечак маҳаллий таъминот даражаси 2030 йилгача 60% дан ошишни мақсад қилмоқда;
- Хом ашё, ускуналар, химия воситаларини маҳаллийлаштириш тезлашиб, импортга боғлиқликни камайтириб, ишлаб чиқариш харажатлари ва етказиб бериш муддатини қисқартирмоқда;
- VFM/VTG каби юқори оқим кўргазмалари доимий кенгайиб бориши маҳаллий фабрикаларнинг миллий ускуна ва материалларни кенг кўламда харид қилишининг бевосита ифодасидир.
2. Ishlab chiqarishni aqlli qilish: avtomatlashtirish orqali qo'l mehnatini almashtirish, raqamli texnologiyalar bilan ishlab chiqarishni quvvatlantirish
- Aqlli kesish, avtomatik tikish, 3D dizayn, AI sifat nazorati to'liq keng tarqalgan, yetakchi fabrikalarda avtomatlashtirish darajasi 70% dan oshdi;
- PLM, MES tizimlarini qo'llash, ishlab chiqarishni raqamlashtirish, kuzatuvchanlikni vizuallashtirish, Yevropa Ittifoqining raqamli mahsulot pasporti talablariga moslashtirish.
3. Mahsulotlarni yashillashtirish: ekologik muvofiqlik bozorga kirish chegarasiga aylanmoqda
- Qayta ishlangan materiallar, biyologik asosli materiallar, suv asosidagi yelimlarni keng miqyosda qo'llash, uglerod izini hisoblash, yashil zavod sertifikatlash standart holga aylanmoqda;
- Yevropa Ittifoqining CBAM, CSDDD talablariga muvofiqlik qobiliyati xalqaro buyurtmalarni olishning asosiy raqobatbardoshligiga aylanmoqda, shuningdek VFM/VTG ko'rgazmalarining asosiy namoyish yo'nalishi hisoblanadi.
4. Sanoatni yuqori darajaga ko'tarish: OEM dan ODM/OBM ga o'tish
- Korxonalar buyurtma asosida ishlab chiqarishdan tadqiqot-ishlanma va dizayn, brend boshqaruviga o'tmoqda, mahalliy brendlar ko'tarilib, mintaqaviy iste'mol bozorini egallamoqda;
- Funksional poyabzal va kiyim-kechak (sport, ochiq havoda, ekologik) ulushi oshmoqda, qo'shilgan qiymat asosiy mahsulotlarga nisbatan 15%-25% yuqori.
5. Mintaqaviy mehnat taqsimotini noziklashtirish: bosqichma-bosqich hamkorlik, ko'p qirrali joylashuv
- Вьетнам, Индонезия: ўрта ва юқори даражали ишлаб чиқариш, тадқиқот-ишланмалар ва экспортга эътибор қаратиш;
- Камбоджа, Лаос: паст даражали контракт ишлаб чиқаришни қабул қилиб, харажат устунлигини сақлаш;
- Сингапур: савдо, бренд ва таъминот занжирини бошқаришда етакчилик қилиш;
- Халқаро брендлар "Хитой + ASEAN" иккита база жойлашувини амалга ошириб, хавф-хатарни тақсимлашмоқда.
Етти. Хулоса ва истиқбол
Жанубий-Шарқий Осиё пойабзал ва кийим-кечак соҳаси миқёсни кенгайтиришдан сифатни оширишга ўтишнинг муҳим бурилиш нуқтасида турибди, сиёсат қўллаб-қувватлаши, божхона имтиёзлари, ишлаб чиқариш қувватларини кўчириш ҳали ҳам асосий ҳаракатлантирувчи куч бўлиб, шу билан бирга ёрдамчи тармоқларнинг камчилиги, харажатларнинг ошиши, мувофиқлик талабларининг кучайиши каби муаммоларга дуч келмоқда. 2026 йил октябрда ўтказиладиган VFM&VTG қўшма кўргазмаси Жанубий-Шарқий Осиё пойабзал ва кийим-кечак саноатининг юқори оқим ускуналари, янги материаллар, экологик тоза химия воситаларига бўлган харид талаблари ва технологик янгиланишларни жамлаб кўрсатади. Келажакда маҳаллийлаштирилган ёрдамчи тармоқлар, ақлли ишлаб чиқариш, яшил маҳсулотлар, юқори қўшимча қийматли трансформация соҳанинг асосий рақобатбардошлигига айланади, Жанубий-Шарқий Осиё дунё пойабзал ва кийим-кечак ишлаб чиқариш маркази мақомини мустаҳкамлашда давом этади ва Хитой билан "технология + ёрдамчи тармоқлар, харажат + ишлаб чиқариш қуввати" бир-бирини тўлдирувчи тузилмани шакллантириб, биргаликда дунё пойабзал ва кийим-кечак таъминот занжирини бошқаради.